سماموس

اجتماعی

خدمت به خلق در احادیث

1. قال الامام الكاظم - عليه السّلام - : اِنَّ خَواتيمَ أعمالِكُم قَضاءُ حَوائجِ إخوانِكُم والإحسانِ إليهِمْ ما قَدَرْتُم و الاّ لَمْ يُقْبَلْ مِنْكُم عَمَلٌ.

«بحار الانوار، ج 75، ص 379»

امام كاظم - عليه السّلام - فرمود: همانا مُهر قبول اعمال شما، برآوردن نيازهاي برادرانتان و نيكي كردن به آنان در حد توانتان است و الا (اگر چنين نکنيد)، هيچ عملي از شما پذيرفته نمي شود.
2. قال الامام الصادق - عليه السّلام - : قال الله عزّوجل: ألخَلقُ عِِيالي فَأَحبُّهُمْ إِليَّ أَلْطَفُهمْ بِهمِ وَ أَشعاهُمْ في حَوائِجِهِمْ.

«الكافي، ج 2، ص 199»

امام صادق - عليه السّلام - فرمود: خداي متعال مي‌فرمايد: مردم خانواده من هستند، پس محبوبترين آنان نزد من كساني هستند كه با مردم مهربان‌تر و در راه برآوردن نيازهاي آنان كوشاتر باشند.
3. قال رسول الله - صلي الله عليه و آله - : مَنْ قَضي لِمُؤمنٍ حاجةً‌ قَضي اللهُ لَهُ حوائجَ كثيرةً أَدْناهُنَّ الجنَّةُ.

«قرب الاسناد، ص 119»

رسول خدا - صلي الله عليه و آله - فرمود: هر كس يك نياز مؤمني را روا سازد، خداوند حاجت هاي فراوان او را روا سازد كه كمترين آن بهشت باشد.
4. قال الامام الكاظم - عليه السّلام - : اِنّ لِلّهِ عباداً في الأرضِ يَسعَونَ في حوائجِ النّاسِ هُمُ الآمِنونَ يَومَ القِيامَةِ.

«بحار الانوار، ج 74، ص 319»

امام كاظم - عليه السّلام - فرمود: همانا خدا را در زمين بندگاني است كه براي رفع نيازهاي مردم مي‌كوشند، اينان در روز قيامت (از عذاب)، در امان هستند.
5. قال الامام الصادق - عليه السّلام - : مَنْ كانَ في حاجَةِ أخيهِ الْمؤمِنِ المسلِمِ كانَ اللهُ في حاجَتِهِ ما كانَ في حاجَةِ أخيهِ.

«امالي شيخ طوسي، ص 97، ح 147»

امام صادق - عليه السّلام - فرمود: كسي كه در فكر برآوردن نياز برادر مؤمن مسلمان خود باشد تا زماني كه در فكر نياز او هست، خداوند نيز در (فکر) نياز وي باشد (نيازش را بر طرف مي کند).
6. قال الامام الصادق - عليه السّلام - : أَلماشي في حاجَةِ أَخيهِ كَالسّاعي بَيْنَ الصّفا وَ المروَةِ.

«تحف العقول، ص 303»

امام صادق - عليه السّلام - فرمود: كسي كه در راه برطرف ساختن نياز برادر خود قدم بردارد، مانند كسي است كه سعي ميان صفا و مروه به جاي آرد.
7. قال رسول الله - صلي الله عليه و آله - : مَنْ مَشي في عَونِ أخيهِ و مَنْفَعَتِهِ فَلَهُ ثوابُ الْمجاهدينَ في سَبيلِ الله.

«ثواب الاعمال، ص 340»

پيامبر اکرم - صلي الله عليه و آله - فرمود: كسي كه براي كمك به برادر خود و سود رساندن به او اقدام كند، پاداش مجاهدان در راه خدا به او داده خواهد شد.
8. قال رسول الله - صلي الله عليه و آله - : مَنْ قَضي لأخيهِ المؤمنِ حاجةً كانَ كمَن عَبَدَ اللهَ دَهرَهُ.

«امالي شيخ طوسي، ص 481، ح 1051»

رسول خدا - صلي الله عليه و آله - فرمود: هر كس يك نياز برادر مومن خود را برآورد، مانند کسي است كه عمر خويش را به عبادت خدا سپري کرده باشد.
9. قال رسول الله - صلي الله عليه و آله - : أيّها مُسلمٍ خَدَمَ قوماً مِنَ المسلمينَ إلاّ أعْطاهُ اللهُ مِثلَ عَددِهِم خُدّاماً في الجَنَّةِ.

«الكافي، ج 2، ص 207»

رسول خدا - صلي الله عليه و آله - فرمود: هر مسلماني كه گروهي از مسلمانان را خدمت كند، خداوند به تعداد آنان در بهشت به او خدمتكار دهد.
10. قال رسول الله - صلي الله عليه و آله - : خِدمَةُ المُؤمِنِ لِأخيهِ المُؤمِنِ دَرَجَةٌ لا يُدرَكُ فَضلَها إلاّ بِمِثلِها.

«مستدرك الوسائل، ج 12، ص 429»

رسول خدا - صلي الله عليه و آله - فرمود: خدمت كردن مؤمن به برادر مؤمن خود، مقامي است كه فضيلت و ثواب آن جز با آن (خدمت کردنبه برادر مؤمن) به دست نيايد.
11. قال الامام الصادق - عليه السّلام - : لَقَضاءُ حاجةِ إِمرئٍ مُؤمنٍ أفضلُ مِنْ حَجَّةٍ و حَجَّةٍ و حَجَّةٍ، حتّي عَدَّ عَشَرَ حِجَجٍ.

«امالي شيخ صدوق، ص 197»

امام صادق - عليه السّلام - فرمود: برآوردن نياز مؤمن به يقين برتر از يك حج و يک حج و يک حج است، (امام - عليه السلام - تا ده حج شمردند).
12. قال رسول الله - صلي الله عليه و آله - : مَنْ سَعي في حاجَةِ أَخيهِ المؤمنِ فكأنَّما عَبَدَ اللهَ تِسْعَةَ آلافِ سنَةٍ، صائماً نهارُهُ قائماً لَيلَهُ.

«بحار الانوار، ج 74، ص 316»

رسول خدا - صلي الله عليه و آله - فرمود: كسي كه در راه برآوردن نياز برادر مؤمن خود بكوشد، گويي نُه هزار سال با روزه گرفتن و شب زنده داري كردن، خدا را عبادت كرده باشد.
13. قال الامام الصادق - عليه السّلام - : إخْدِم أخاكَ فَإنْ إستَخدَمَكَ فَلا و لا كَرامَةَ.

«الاختصاص، ص 243»

امام صادق - عليه السّلام - فرمود: برادر خود را خدمت كن، اما اگر تو را به خدمت كشيد (سوء استفاده کرد)، خدمتش نكن و وقعي بدو مگذار.
14. قال الامام الصادق - عليه السّلام - : ما مِنْ مُؤمنٍ يَخذُلُ أخاهُ و هُو يَقْدِرُ علي نُصرتِهِ إلاّ خَذَلَهُ اللهُ في الدّنيا و الآخِرَةِ.

«بحار الانوار، ج 74، ص 311»

امام صادق - عليه السّلام - فرمود: هرگاه مؤمني بتواند برادر خود را ياري رساند اما كمكش نكند، خداوند در دنيا و آخرت او را تنها گذارد.
15. قال رسول الله - صلي الله عليه و آله - : مَنْ مَنَعَ طالِباً حاجَتَهُ و هو قادرٌ علي قَضائِها فَعَليهِ مِثلُ خَطيئةِ عَشّارٍ.

«ثواب الاعمال، ص 365»

رسول خدا - صلي الله عليه و آله - فرمود: كسي كه بتواند حاجت نيازمندي را برآورد ولي دست رد بر سينة او زند، گناهش چون گناه باجگير است.
16. قال الامام الباقر - عليه السّلام - : مَنْ بَخِلَ بِمَعُونَةِ أَخيهِ اْلمُسْلِمِ وَ القِيامِ لَه في حاجتِهِ أبْتُلِيَ بمَعونهِ مَنْ ياثَمُ وَ لا يُؤُجَرُ.

«ثواب الاعمال، ص 291»

امام باقر - عليه السّلام - فرمود: كسي كه از كمك به برادر مسلمان خود و بر‌آوردن حاجت او دريغ كند، خداوند او را گرفتار كمك به كسي كند كه به سبب آن گناه کند و مزدي هم نبرد.
17. قال الامام الصادق - عليه السّلام - : مَنْ صارَ إلي أَخيهِ المؤّمنِ في حاجَتِهِ اَوْ مُسَلِّماً فَحَجَبَهُ لَم يَزلْ في لَعنةِ اللهِ إِلي اَنْ حَضَرَتْهُ الْوَفاةُ.

«الاختصاص، ص 31»

امام صادق - عليه السّلام - فرمود: كسي كه براي طلب حاجت خود يا براي سلام و احوال‌پرسي نزد برادر مؤمن خود رود و او خود را از وي مخفي كند تا زنده است، پيوسته مشمول لعنت و نفرين خدا شود.
18. قال الامام الصادق - عليه السّلام - : اَنَّ الرَّجُلَ لَيَسْأَلُني الْحاجةَ فَأُبادِرُ بِقَضائِها مَخافَةَ اَنْ يَسْتَغْنِيَ عَنْها فَلا يَجِدَ لَها مَوقِعاً إِذا جاءَتْهُ.

«عيون الاخبار الرضا - عليه السّلام -، ج 2، ص 179»

امام صادق - عليه السّلام - فرمود: هرگاه مردي از من درخواست حاجتي کرد، در رفع حاجت و نياز او شتاب مي‌ورزم؛ زيرا بيم آن مي‌رود كه كار از كار بگذرد و اقدام من در كمك به او ديگر به كارش نيايد.
19. قال الامام الصادق - عليه السّلام - : إِنّي لَأسارٍِعُ إلي حاجَةِ عَدُوّي خَوفاً اَنْ اَرُدَّهُ فَيَسْتَغْنيَ عَنّي.

«بحار الانوار، ج 78، ص 207»

امام صادق - عليه السّلام – فرمود: من در برآوردن نياز دشمن خود (نيز) شتاب مي‌كنم؛ زيرا مي‌ترسم دست رد به سينه او زنم و او از من بي‌نياز شود.
20. قال الامام علي - عليه السّلام - : مَن إِحْتَجتَ إِليهِ هنتَ عَليهِ.

«غررالحكم، ح 8610»

امام علي - عليه السّلام - فرمود: به هر كه نياز پيدا كني، نزدش خوار مي‌شوي.
21. قال الامام الباقر - عليه السّلام - : إِنَّما مَثَلُ الْحاجَةِ إِلي مَنْ أَصابَ مالَهُ حَديثاً كَمَثَلِ الدَّرْهَمِ في فَمِ الْأَفْعي أَنْتَ إليهِ مُعْوجٌ وَ أَنت مِنها علي خطرٍ.

«تحف العقول، ص 294»

امام باقر - عليه السّلام - فرمود: حكايت كسي كه نيازمند نوكيسه باشد، حكايت درهمي است كه در دهان افعي است كه هم به آن نيازداري و هم از افعي در خطري.
22. قال الامام الصادق - عليه السلام - : مَا امَنَ بِاللهِ وَ لاَ بِمُحَمَّدٍ وَلاَ بِعَلِّي مَن اِذا اَتاهُ اَخُوهُ المُؤمِنُ في حاجَةٍ لَم يضحَک فِي وَجهِهِ فَاِن کَانَت حَاجَتُهُ عِندَهُ سارَعَ اِلي قَضائِها ... .

«بحار الأنوار، ج 75، ص 176»

امام صادق - عليه السلام - فرمود: به خدا و محمد و علي ايمان نياورده است کسي که در هنگام نياز برادر مؤمنش با خوشرويي با او برخورد نکند؛ پس اگر توان دارد احتياج او را شخصاً برطرف نمايد و اگر قادر نيست با کمک ديگري مشکل او را حل کند؛ اگر نسبت به تقاضاي برادر مؤمني بي تفاوت باشد و به درخواست او عمل نکند پس بين ما و او ولايتي نخواهد بود.
23. قال الامام علي - عليه السلام - : وَ مِنْهَا إصدَارُ حاجاتِ النَّاسِ يومَ وُروُدِهَا عَلَيکَ بِمَا تَحرَجُ بِهِ صُدُورُ اَعوَانِکَ.

«نهج البلاغه، نامه 53»

امام علي - عليه السلام - (به مالک اشتر) فرمود: از جمله خدمت رساني تو اين است که نيازهاي مردم را هنگامي که به تو مراجعه مي کنند، بر آورده سازي, آن خدماتي را که معاونان تو از انجام آن کارها ناتوانند.
24. قال الامام علي - عليه السلام - : لاَ يستَقِيمُ قَضاءُ الحَوَائِجِ اِلاّ بِثَلاثٍ: بِاِستِصغارِها لِتَعظُمَ، وَ بِاِستِکتامِهَا لِتَظهَرَ، وَ بِتَعجيلِهَا لِتَهنُؤَ.

«نهج البلاغه، حكمت 101»

امام علي - عليه السلام - فرمود: برطرف کردن نيازهاي مردم پايدار نيست مگر به سه چيز: 1- کوچک شمردن خدمت تا خدا آن را بزرگ نمايد؛ 2- پنهان داشتن آن تا خدا آن را آشکار کند؛ 3- شتاب در برآوردن نياز حاجتمند تا مسرت بخش باشد.
25. قال الامام الصادق - عليه السلام - : وَ يحَکَ اَلَم تَسمَع فُلاَناً وَ نَحنُ بِقُربِ الجُحفَةِ وَ هُوَ يقُولُ لَکَ: اِحمِلني عَلي قَدرِ ميلٍ، فَقَد وَ اللهِ عَييتُ، وَ اللهِ مَا رَفَعتَ بِهِ رَأساً ... .

«وسائل الشيعه، ج 8، ص 592»

(امام صادق - عليه السلام - به مردي گفت: چرا ما را تحقير مي کني؟ آن مردگفت: پناه مي برم به خدا از اين که شما و يا امري از امور شما را سبک بشمارم)، پس حضرت به او فرمود: واي بر تو، آيا نداي آن شخصي را که نزديک جحفه از تو کمک خواست که او را به اندازة يک ميل (برابر 2 کيلومتر) بر مرکبت سوار نمايي و او به خدا سوگند ياد کرد که خسته و وامانده شده است؛ نشنيدي؟ به خدا سوگند! تو حتي سرت را بلند نکردي و او را تحقير کردي، هر کس مؤمني را خوار کند ما را تحقير کرده و حرمت الهي را شکسته است.
26. جاء رجل من الانصار يريد أن يسأله حاجة فقال الامام الحسين - عليه السلام - : يا أخَا الاَنصار صُن وَجهَکَ عَن بَذلَةِ المَسأَلَة وَ ارفَع حَاجَتَکَ فِي رُقعَةٍ، فَإِنّي آتٍ فيها ما سارَّکَ اِن شَاءَ اللهُ.

«بحار الأنوار، ج 78، ص 118»

مردي از انصار محضر امام حسين - عليه السلام - شرفياب شد و تصميم داشت که حاجتش را با امام - عليه السلام - مطرح کند. حضرت به او فرمود: اي برادر انصاري! آبروي خود را حفظ کن و درخواست خود را شفاهي و رو در رو مطرح نکن، بلکه حاجتت را در نامه اي بنويس و بياور تا من آنچه در نامه نوشته اي و سبب خوشحالي تو مي شود به خواست خدا بر آورده سازم.
27. قال رسول الله - صلي الله عليه و آله - : أَبلِغُوني حَاجَةَ مَن لاَ يستَطيعُ اِبلاَغَ حَاجَتهِ، فَاِنَّهُ مَن اَبلَغَ سُلطاناً حَاجَةَ مَن لاَ يستَطيعُ إِبلاَغَها، ثَبَّتَ اللهُ قَدَمَيهِ عَلَي الصِّرَاطِ يومَ القِيامَةِ.

«بحار الأنوار، ج 3، ص 384»

پيامبر اکرم - صلي الله عليه و آله - فرمود: در خواست نيازمندي را که خودش نمي تواند آن را ابلاغ کند به من برسانيد. و هر که تقاضاي درمانده اي را به مسئولي برساند در حالي که نيازمند، خودش از رساندن نامه اش ناتوان است؛ خداوند او را در روز قيامت بر صراط ثابت قدم نمايد.
28. قال الامام الحسين - عليه السلام - : اِنَّ حَوائِجَ النَّاسِ اِلَيکُم مِن نِعَمِ اللهِ عَلَيکُم، فَلا تَمِلُّوا النِّعَم.

«بحار الأنوار، ج 74، ص 318»

امام حسين - عليه السلام - فرمود: درخواست هاي مردم از شما، از نعمت هاي الهي است براي شما، از اين نعمت ها ملول و خسته نشويد.
29. قال رسول الله - صلي الله عليه و آله - : اِخوانُکُم جَعَلَهُمُ اللهُ تَحتَ اَيدِيکُم، فَمَن کانَ اَخُوُه تَحتَ يدِهِ فَليطُعِمهُ مِمّا يأکُلُ وَ ليکسِهِ مِمّا يلبَسُ وَلاَ يکَلِّفهُ مِمَّا يغلِبُهُ فَاِن کَلَّفَهُ ما يغلِبُهُ فَليعِنهُ.

«بحار الأنوار، ج 74، ص 141»

پيامبر اکرم - صلي الله عليه و آله - فرمود: خداوند بعضي از برادرانتان را زير دست شما قرار داده است، پس هر که برادرش زير دست اوست، بايد از آن چه مي خورد به او نيز بخوراند، و از آن چه مي پوشد به او هم بپوشاند و کاري را که در توان او نيست به او واگذار نکند و اگر کار دشواري را به او سپرد، به کمک او بشتابد.
30. قال الامام الصادق - عليه السلام - : مَن مَشي في حاجَةِ اَخيهِ المُؤمِنِ کَتَبَ اللهُ عَزَّوَجَلَّ لَهُ عَشرَ حَسَناتٍ وَ رَفَعَ لَهُ عَشرَ دَرَجاتٍ وَ حَطَّ عَنهُ عَشرَ سَيئاتٍ وَ اَعطاهُ عَشرَ شَفاعاتٍ.

«بحار الأنوار، ج 74، ص 312»

امام صادق - عليه السلام - فرمود: کسي که براي برطرف کردن نياز برادر مؤمن خود گام بردارد؛ خداي سبحان براي او ده حسنه مي نويسد و مقام او را ده درجه بالا مي برد و از ده گناه او مي گذرد و شفاعت ده نفر را از او مي پذيرد.
31. قال الامام علي - عليه السلام - : يا جابِرُ! مَن کَثُرَت نِعَمُ اللهِ عَلَيهِ کَثُرَت حَوائِجُ النّاسِ اِلَيهِ فَمَن قامَ للهِ فيهَا بِمَا يجِبُ عَرَّضَهَا لِلدَّوَامِ وَ البَقاءِ وَ مَن لَم يقُم فيها بِمَا يجِبُ عَرَّضَهَا لِلزَوالِ وَ الفَناءِ.

«نهج البلاغه، حكمت 373»

امام علي - عليه السلام - (به جابر بن عبد الله انصاري) فرمود: اي جابر! هر که از نعمت هاي خداوندي بيشتر بهره يابد، مردم نيازمند هم بيشتر به او رجوع مي کنند، در پاسخ به نيازهاي مردم هر که براي خدا برخيزد و بنابر توانايي هايي که دارد انجام وظيفه کند، تداوم نعمت هاي خداوندي را فراهم ساخته است و اگر انجام وظيفه نکند، نعمت ها را به زوال و نيستي مي سپرد.
32. قال الامام الصادق - عليه السلام - : مِن اَحَبَّ الاَعمالِ اِلي اللهِ عَزَّوَجَلَّ اِذخالُ السُّرُوِر عَلَي المُؤمِنِ؛ اِشباعُ جُوعَتِهِ أَو تَنفِيسِ کُربَتِهِ؛ اَو قَضاءِ دَينِهِ.

«الکافي، ج 2، ص 192»

امام صادق - عليه السلام - فرمود: از با ارزش ترين کارها نزد خداوند متعال، شاد کردن مؤمنين است؛ مثل سير نمودن آن ها، يا نجات دادن آنان از سختي ها و گرفتاري ها، يا اداي بدهي آنها.
33. قال رسول الله - صلي الله عليه و آله - : مَن اَصبَحَ لاَيهتَمُّ بِاُمُورِ المُسلِمينَ فَلَيسَ مِنهُم و مَن سَمِعَ رَجُلاً ينادِي يالَلمُسلِمينَ! فَلَم يجِبهُ فَلَيسَ بَمُسلِمٍ.

«الکافي، ج 2، ص 164»

پيامبر اکرم - صلي الله عليه و آله - فرمود: کسي که شب را به روز آورد و به امور مسلمانان رسيدگي نکند، پس از مسلمانان نيست و نيز هر که بشنود مردي از مسلمين فرياد رسي مي خواهد و به او پاسخ ندهد، از مسلمين نيست.
34. قال الامام الصادق - عليه السلام - : يحِقُّ عَلَي المُسلِمَينَ اَلاِجتِهاد فِي التَواصُلِ وَ التَعاوُنِ وَ التَعاطُفِ وَ المُواسَاةِ لِاَهلِ الحاجَةِ وَ تَعاطُف بَعضُهُم عَلي بَعضٍ.

«الکافي، ج 2، ص 175»

امام صادق - عليه السلام - فرمود: مسلمانان موظفند در راه رسيدگي و کمک به نيازمندان کوشا و نسبت به يکديگر عطوف و مهربان باشند و از پرداخت کمک هاي مالي به همديگر مضايقه نکنند و به هنگام گرفتاري، يار و ياور هم باشند.
35. قال الامام علي - عليه السلام - : اِنَّ للهِ عِبَاداً يختَصُّهُمُ اللهِ بِالنَّعَمِ لِمَنافِعِ العِبادِ فَيقِرَّهَا فِي أَيدِيهِم مَا بَذَلُوهَا فَإِذَا مَنَعُوها نَزَعَهَا مِنهُم ثُمَّ حَوَّلَهَا إِلي غَيرِهِم.

«نهج البلاغه، حكمت 417»

امام علي - عليه السلام - فرمود: خداوند را بندگاني است که به آنان نعمت هاي ويژه داده است براي نفع رساندن به ديگر بندگانش؛ پس امکاناتي در دسترس آنها قرار داده است که بذل و بخشش کنند. هرگاه از بذل آن نعمت ها دريغ ورزند و چيزي به کسي ندهند، آن نعمت ها را از آنان باز مي ستاند و به ديگران مي دهد.
36. قال رسول الله - صلي الله عليه و آله - : مَن سَعي في حاجَةِ اَخيهِ المُسلِمِ طَلَبَ وَجهِ اللهِ کَتَبَ اللهُ عَزَّوَجَّلَ لَهُ أَلفَ أَلفَ حَسَنَةً.

«الکافي، ج 2، ص 197»

پيامبر اکرم - صلي الله عليه و آله - : هر کس که در بر طرف کردن نياز مسلماني به خاطر خدا کوشش کند، خداوند بزرگ براي او هزار هزار حسنه مي نويسد.
37.  قال الامام الصادق - عليه السلام - : قَضَآءُ حَاجَةِ المُؤمِنِ اَفضَلُ مِن اَلفِ حَجَّةٍ مُتََقَبَّلَةٍ بِمَنَاسِکِهَا وَ عِتقِ رَقَبَةٍ لِوَجهِ اللهِ وَ حملانِ أَلفِ فَرَسٍ فِي سَبيلِ اللهِ بِسَرجِهَا وَ لُجُمِهَا.

«بحار الأنوار، ج 74، ص 285»

امام صادق - عليه السلام - فرمود: فضيلت پاداش بر طرف كردن نياز مؤمن, از هزار حجّي که تمام اعمال آن قبول شده باشد و آزاد کردن يک بنده در راه خدا و صرف بار هزار اسب در راه خدا با زين و لجامش, بيشتر است.

+ نوشته شده در  پنجشنبه دوم دی 1389ساعت 10:16  توسط خلیل منصوری  |